Gepost op

Gedenkplaat WO II ontdekt in container

Zijn vader heeft inmiddels een site gemaakt en speurt naar de plek waar de plaat thuishoort. „Deze plaat is een beetje te vergelijken met een grafsteen. De plaquette moet in ere worden hersteld”, aldus Van Dam.

Op de plaquette staan twaalf namen met daarboven de tekst ”In Memoriam”. Verder zijn de jaartallen 1940 en 1945 te vinden met daartussen het logo van de bank Lippmann, Rosenthal en Co.

Van Dam vindt het vreemd dat de plaat in een afvalcontainer is terechtgekomen. Volgens hem heeft het gedenkteken niet alleen een emotionele waarde, maar is deze ook waardevol. „De plaquette is gemaakt van brons en is volgens een kunstenaar alleen daarom al veel geld waard.”

Van Dam wordt in zijn zoektocht geholpen door het stadsarchief in Amsterdam en het Joods Historisch Museum. „Als we de eigenaar niet vinden, dan draag ik de plaat over aan het museum”, aldus Van Dam. Lippmann, Rosenthal & Co was een Joodse bank in Amsterdam. De Duitsers namen de naam in de oorlog over en gebruikten de bank om Joods bezit te registeren en roven.

Voor informatie over de plaquette, zie www.inmemoriam40-45.nl.

Gepost op

Ede ving in Eerste Wereldoorlog ruim 5300 Belgen op

Dat staat in het boek ”De hei is groot genoeg”, dat de Belgische ambassadeur L. Carbonez zaterdag in ontvangst neemt. Hij doet dat tijdens een herdenking die is georganiseerd op de Eder Heide bij het herdenkingsmonument voor het Belgische vluchtoord.

Ongeveer 1 miljoen Belgen vluchtten toen de Duitsers in 1914 hun land bezetten. Velen van hen namen de wijk naar het neutrale Nederland. De overheid richtte voor hen vluchtoorden in. Een groot aantal Belgen heeft tot begin 1919 in dergelijke oorden gewoond.

In het Natuurcentrum op de Eder Heide is een fototentoonstelling ingericht van deze weinig bekende periode. Tevens heeft het Gemeentearchief Ede een leskoffer ontwikkeld voor het basisonderwijs. Zaterdagmiddag is in het Natuurcentrum aan de Groot Ginkelseweg een film te zien over de omzwervingen van de Belgen.
bron: www.reformatorischdagblad.nl

Gepost op

Duitsland daagt Italië voor VN-hof

Dit heeft het ministerie van Buitenlandse Zaken in Berlijn gisteren bekendgemaakt. Volgens Duitsland heeft Italië het volkenrechtelijke beginsel van de strafrechtelijke onschendbaarheid van staten voor nationale rechters van andere landen geschonden. Die immuniteit vloeit voort uit de soevereiniteit van staten.

Bij het bloedbad van Civitella in Toscane doodde het Duitse bezettingsleger in 1944 203 Italianen. West-Duitsland had in 1961 al een verdrag gesloten over schadevergoeding voor oorlogsmisdaden. Berlijn vreest na de Italiaanse uitspraak van vorige maand voor precedentwerking en nieuwe schadeclaims. Duitse diplomaten vrezen voor een „golf van klachten tegen historisch onrecht” en „wereldwijde rechtsonzekerheid.” Bondskanselier Angela Merkel zei vorig jaar dat Duitsland sinds WO II al 64 miljard euro aan schadevergoeding heeft betaald.

Het Internationaal Gerechtshof is het hoogste juridische orgaan van de Verenigde Naties en zetelt in het Haagse Vredespaleis. Het wijst bindende vonnissen over geschillen tussen staten en geeft op verzoek juridisch advies aan VN-organen.

Gepost op

NSB-kinderen in Kamp Westerbork

Reacties zouden niet uitblijven, wist directeur Dirk Mulder van het Herinneringscentrum Kamp Westerbork. „We voorzagen dat sommige van onze donateurs het niet leuk zouden vinden dat hier een dag lang kinderen van NSB’ers zouden rondlopen.”

Een speciale informatiebrief werd verstuurd, ook als voorbereiding op de tentoonstelling die in december over het onderwerp komt. Voor sommigen mocht het niet baten. Een boze meneer trok per omgaande zijn donateurschap in. „Jammer dat u aandacht besteed aan NSB’ers en ander tuig dat in het kamp heeft gezeten”, zo schreef hij.

Het geeft aan hoe gevoelig de materie ligt, zegt Mulder. „Daar hebben we ook wel mee geworsteld. De naoorlogse periode van internering van NSB’ers hoort nu eenmaal bij Westerbork. Anderzijds willen we niet ”kamp” met ”kamp” vergelijken. Hoe moeilijk de collaborateurs het in het kamp ook hadden, het staat in geen verhouding met het lijden dat hier in de nazitijd plaatsvond.”

Dubbel leed
Om diezelfde gevoeligheid was de themadag donderdag grotendeels besloten. Zo konden de ongeveer veertig aanwezige kinderen van ’foute’ ouders zo open mogelijk hun verhaal doen. Een verhaal dat nooit went, zo beaamden twee NSB-kinderen donderdagavond tijdens het open avondgedeelte. Dirk Bruggeman (80) en zijn zus Karin (72) spraken over het ’foute’ gezin waaruit ze stammen. Iets wat ze ook al een aantal keer voor schoolklassen deden.

De oorlog trok een diep spoor door het gezin, zo werd duidelijk. Broer Jan kwam niet meer thuis van het oostfront, waar hij voor Duitsland vocht. Vader bleek na de oorlog in gevangenschap te zijn overleden. Iets wat zijn vrouw en zes kinderen pas na vijf jaar te horen kregen.

Moeder Bruggeman trof dubbel leed. Behalve het verlies van zoon en man, ook nog de vernederingen te moeten ondergaan waar ’foute’ gezinnen veel mee te maken kregen. Praten kon mijn moeder er nauwelijks over, vertelt Karin. „Sommige standpunten stelde ze ook niet bij, iets wat ik moeilijk kon accepteren.”

Het verleden heeft onder de zes broers en zussen Bruggeman niet tot verwijdering geleid. Ongebruikelijk, aldus auteur Chris van der Heijden, zelf zoon van een ’foute’ vader. Hij zei donderdagavond dat het denken over de oorlog in meer dan de helft van de NSB-gezinnen na de oorlog tot scheuring en verwijten leidde. Ook Van der Heijdens vader verliet het gezin.

Over de oorlog werd thuis vooral gezwegen, zegt Van der Heijden. „Ik heb jarenlang niet geweten wat een fascist was, ook niet toen de overbuurvrouw me uitschold voor ”vuil fascistenjong”. Ik dacht altijd dat een fascist een vader was die bij zijn gezin wegliep.”

Goed en fout
De historicus schetste donderdagavond hoe het denken over de oorlog steeds meer rond de termen ’goed’ en ’fout’ ging draaien. In de eerste jaren na de oorlog viel dat nog mee, betoogt hij. „In 1959 kon iemand als De Quay, die gecollaboreerd had, nog premier worden. Dat had begin jaren tachtig echt niet gekund, toen het goed-foutdenken op zijn hoogtepunt was. Mede door de boeken van dr. Lou de Jong was voor nuance geen enkele ruimte.”

Universitair docent Homme Wedman sluit zich daarbij aan. Hij analyseerde het laatste deel van De Jongs documentaireserie ”De Bezetting”, dat over de NSB ging. „Ongekend ongenuanceerd en verwijtend”, zegt hij erover. „Ook in de laatste versie van 1990 hield hij vast aan het goed-foutschema. Al het onheil was door Mussert over Nederland gebracht. Dat is de enige naam die wordt genoemd.”

De themadag en tentoonstelling in december zijn de eerste in hun soort, zegt directeur Mulder. Hij is daarom extra benieuwd wat het losmaakt. „Tenslotte blijft het een bizarre periode uit de geschiedenis van Kamp Westerbork. Moet je je voorstellen: Zes dagen na de bevrijding kwamen hier de eerste NSB’ers binnen. En de 900 Joden die hier nog zaten, moesten hen vervolgens bewaken. Die vonden dat ook verschrikkelijk.”
bron: www.reformatorischdagblad.nl

Gepost op

Israël eert postuum vier Nederlanders

Het gaat om de echtparen Arend Jan Ebbers en Harmina Johanna Ebbers-Veldhuis uit Lintelo, en Gerrit Hendrik Hofs en Johanna Wilhelmina Hofs-Schuurman uit Varsseveld.

Israël eert hen als ‘Rechtvaardigen onder de Volkeren’. In het oorlogsmuseum Yad Vashem in Jerusalem wordt aan een eremuur een plaquette onthuld met hun namen erop. Daarbij krijgen hun nabestaanden een oorkonde en een medaille.

Naar schatting werden tijdens de Tweede Wereldoorlog 106.000 Nederlandse joden vermoord in de Duitse vernietingingskampen.
bron www.brabantsdagblad.nl

Gepost op

Schadevergoeding geëist voor bloedbad WO II

Het Italiaanse hof van cassatie bepaalde dat Berlijn in totaal 1 miljoen euro moet betalen aan negen familieleden van slachtoffers van het bloedbad in Toscane in 1944. Het hof bleef bij een eerdere veroordeling tot levenslang van een voormalige sergeant van een parachutisteneenheid. Hij zou hebben deelgenomen aan de moord op 200 burgers in en rond het Toscaanse stadje Civitella. De inwoners van het stadje werden door Duitse soldaten beschoten uit wraak voor een dodelijke aanval van partizanen.

Het is de eerste keer dat het hof besloot dat Duitsland schadevergoedingen moet betalen en het schept een precedent voor eventuele andere zaken. Lagere rechtbanken in Italië deden eerder wel vergelijkbare uitspraken. In sommige gevallen stelden rechters zelfs voor Duitse bezittingen in Italië te verkopen als de regering weigerde te betalen.

Of Duitsland ook echt zal betalen is nog maar de vraag. Buitenlandse staten genieten immuniteit. Bovendien heeft Duitsland al herstelbetalingen gedaan aan Italië als onderdeel van internationale verdragen.

Gepost op

Nationaal Archief deelt foto’s via Flickr

Via de verzamelwebsite voor foto’s en filmpjes deelt de archiefinstelling vanaf dinsdag historische fotocollecties met een breed publiek, dat de collecties kan verrijken.

Bezoekers kunnen informatie toevoegen aan foto’s van de Arbeidsinspectie uit de eerste helft van de vorige eeuw, over de Eerste en Tweede Wereldoorlog, emigranten, de KNIL (Koninklijk Nederlandsch-Indisch Leger)en de Olympische Spelen van 1928. De foto’s uit de collecties van het Nationaal Archief en zijn partner Spaarnestad Photo zijn te zien op flickr.com/photos/nationaalarchief.

De foto’s maken deel uit van Flickr The Commons, een samenwerkingsverband tussen fotoarchieven uit de hele wereld en de bekende fotowebsite.
bron www.brabantsdagblad.nl

Gepost op

Onmogelijke liefde in oorlogstijd

Lammie uit Noord Pekela liep even later naast Bennie, een van de onderduikers, achter de kinderwagen. Haar dorpsgenoten waren nog bezig het nieuws te verwerken: de baby van de ongehuwde moeder was niet van een van haar NSB-collega’s, zoals ze maandenlang geschimpt hadden, maar van een Jood wiens bestaan niet bekend mocht worden. En Lammie was op het NSB-kantoor gaan werken om te voorkomen dat de Duitsers haar ouderlijk huis en andere onderduikadressen zouden overvallen. Na de oorlog kon ze eindelijk trouwen met de werkelijke vader van haar kind.

Het verhaal van de jonge moeder is te beluisteren bij de expositie ”Liefde in oorlogstijd” die vandaag in het Nationaal Bevrijdingsmuseum 1944-1945 in Groesbeek van start ging. Ook -of juist- binnen de rauwe werkelijkheid van de oorlog ontstonden romantische gevoelens. Dat gaf soms de kracht om moeilijke omstandigheden te dragen. Andere keren bracht het de betrokkenen in groot gevaar.

Er kon liefde voor een onderduiker of tussen onderduikers opbloeien, maar er ontstonden ook relaties met soldaten uit de bezettende macht, of met bevrijders. Het maakte het leven vaak nog gecompliceerder dan het al was.

Intense gevoelens, juist in die tijd waarin alles intens beleefd werd. Liefde voor een Duitse soldaat was een onmogelijke mogelijkheid. ”Moffenmeid” was nog een van de netste benamingen voor de betrokken jonge vrouwen. Het aantal relaties is niet geregistreerd; een deel van de gevolgen wel: ruim 30.000 Nederlandse meisjes kregen een kind van een Duitse militair. Veel van die kinderen hebben hun vader nooit gekend. Ze werden soms onvriendelijk bejegend omdat hun bestaan aan de oorlog herinnerde.

”Liefde tussen prikkeldraad” is een ander thema. Zelfs in een concentratiekamp kon de vonk overslaan; het hield mensen soms op de been. Geheimzinnigheid was geboden, om niet de aandacht van de bewakers te trekken. In kamp Westerbork werden 239 huwelijken gesloten, vooral van mensen die hoopten als getrouwden gemakkelijker bij elkaar te kunnen blijven. Ruim 4000 Nederlanders kwamen na hun dwangarbeid thuis met een Russische vriendin die ook in Duitsland tewerkgesteld was geweest.

Betaalde liefde was geen liefde; toch werd er druk gebruik van gemaakt. De bordelen op de geallieerde basis Pearl Harbour hadden een jaaromzet van 10 miljoen dollar en telden in 1942 per maand gemiddeld 50.000 behandelingen wegens geslachtsziekten. Het leger zette zelf gecontroleerde bordelen op om de verspreiding van de ziekten tegen te gaan.

Er waren ook veel dames uit de burgerbevolking die hun lichaam aan een soldaat gaven. Volgens onderzoeken had de gemiddelde Amerikaanse soldaat voor het einde van de oorlog met 25 vrouwen geslapen, en dat waren zeker niet allemaal prostituees.

Uit relaties van Nederlandse meisjes met geallieerde bevrijders werden ruim 8000 kinderen geboren. De gebruinde, gulle, goedlachse soldaten, strak in het uniform, waren soms veel aantrekkelijker dan boerse of sterk vermagerde knullen uit het eigen dorp. Soms volgde Trees haar Canadees naar zijn land; andere meisjes zagen hun geliefde na een korte relatie weer vertrekken, en bleven zelf met de gevolgen achter.

Seksuele revolutie
De oorlog beïnvloedde iedereen. Soms werd er snel getrouwd voordat manlief onder de wapenen moest. Relaties kwamen onder druk te staan doordat mannen of vrouwen psychisch of fysiek beschadigd raakten. Als vader niet thuis was en moeder het daardoor extra druk had, leefden jongeren hun eigen vrije leventje.

Ook wie niet in bijzondere omstandigheden leefde, kreeg met de gevolgen van de oorlog te maken. Al was het alleen maar dat er niet aan stof voor een trouwjurk te komen was.

De Tweede Wereldoorlog maakte vrouwen onafhankelijker. Volgens de grondleggers van de expositie werd in de jaren vijftig nog geprobeerd de oude situatie te herstellen, maar legden de jaren veertig uiteindelijk toch de kiem voor de seksuele revolutie van de jaren zestig.

De tentoonstelling ”Liefde in oorlogstijd – Vlinders in de buik van de jaren 40” is te zien tot 30 september 2009. Zie www.bevrijdingsmuseum.nl

 

Gepost op

Duitsland beboet voor nazibloedbad 1944

Het is voor het eerst dat Duitsland door een onafhankelijke instantie voor het begaan van een misdaad tijdens de Tweede Wereldoorlog is berecht, aldus bronnen bij het hof van cassatie. In 1944 brachten de nazi’s in het Noord-Italiaanse Civitella tijdens een bloedbad 203 mensen om.

Het hof heeft de argumenten van Duitsland, dat het immuniteit geniet tegen aanklachten van privépersonen, naast zich neergelegd. Volgens de advocaat van Duitsland wil Berlijn in geen geval betalen, omdat deze immuniteit door alle landen is erkend waar ooit nazi’s zijn berecht.

Schadevergoeding geëist voor bloedbad WO II
22-10-2008
ROME (AP) – Het hoogste Italiaanse gerechtshof heeft dinsdag beslist dat Duitsland schadevergoedingen moet betalen aan de familie van slachtoffers van een bloedbad tijdens de Tweede Wereldoorlog en hield de veroordeling van een voormalige sergeant in het Duitse leger in stand.

Het Italiaanse hof van cassatie bepaalde dat Berlijn in totaal 1 miljoen euro moet betalen aan negen familieleden van slachtoffers van het bloedbad in Toscane in 1944. Het hof bleef bij een eerdere veroordeling tot levenslang van een voormalige sergeant van een parachutisteneenheid. Hij zou hebben deelgenomen aan de moord op 200 burgers in en rond het Toscaanse stadje Civitella. De inwoners van het stadje werden door Duitse soldaten beschoten uit wraak voor een dodelijke aanval van partizanen.

Het is de eerste keer dat het hof besloot dat Duitsland schadevergoedingen moet betalen en het schept een precedent voor eventuele andere zaken. Lagere rechtbanken in Italië deden eerder wel vergelijkbare uitspraken. In sommige gevallen stelden rechters zelfs voor Duitse bezittingen in Italië te verkopen als de regering weigerde te betalen.

Of Duitsland ook echt zal betalen is nog maar de vraag. Buitenlandse staten genieten immuniteit. Bovendien heeft Duitsland al herstelbetalingen gedaan aan Italië als onderdeel van internationale verdragen.